တုတ္တစ္ေခ်ာင္း၏ အတၳဳပၸတၱိ(၃)

ျဖစ္ရပ္(၃)

“ကဲဟယ္”

ေဒါက္ခနဲ ေခါင္းေခါက္ခံလိုက္ရေသာ ကေလးငယ္သည္ မ်က္ရည္လည္လာ၏။ မိခင္၏ အားမလို အားမရျဖစ္မႈ၊ စိတ္မရွည္မႈတို႕သည္ ေဒါသအျဖစ္ ေျပာင္းသြားခဲ႕ၿပီ ျဖစ္သည္။

“ဒီေလာက္ေလးမွ မတြက္တတ္ဘူးလား …. ဟင္ ။ ေထာင္စမ္း ညာလက္က လက္ေလးေခ်ာင္းေထာင္၊ ဘယ္ဘက္က လက္သံုးေခ်ာင္းေထာင္၊ ဟာ … ေလးေခ်ာင္း ေထာင္ပါဆို၊ မေထာင္တတ္ဘူးလား။ ေလးေခ်ာင္း၊ ေလးေခ်ာင္း၊ ေဟာဒီလို ေလးေခ်ာင္း”

ကေလးမွာ အေယာင္ေယာင္ အမွားမွားျဖစ္ေနရွာ၏။ သံုးႀကိမ္ အေခါက္ခံရၿပီးမွ လက္ေလးေခ်ာင္း ေထာင္ျဖစ္သြားသည္။

“ဟုတ္ၿပီ ကဲ … ေပါင္းေတာ႕၊ ေလးနဲ႕သံုးေပါင္း၊ ဟဲ႕ …ေပါင္းေလ၊ ဘာေၾကာင္ၾကည္႕ေနတာလဲ”

“တစ္ … ႏွစ္ …. သံုး …. ငါး ….. ေျခာက္”

“ဘာ … သံုးၿပီးရင္ ဘာလဲ … ဟဲ႕ သံုးၿပီးေတာ႕ ဘာလဲ … ဟား … တစ္ႏွစ္သံုးေလးေတာင္ မေရတတ္ေတာ႕ဘူးလားဟင္။ အဖ်င္း၊ အ အ၊ အတံုး၊ နင္ ေတာ္ေတာ္ည႕ံပါလား။ ဟိုဘက္အိမ္က မိႏြယ္တို႕ဆို အေပါင္းအႏႈတ္ ေဂ်ာင္းေဂ်ာင္းေျပးေနၿပီ။ နင္ကေတာ႕ ေဆာ႕ဖို႕ပဲသိတဲ႕ေကာင္။ သြား … လက္ပုိက္ၿပီး တစ္နာရီတိတိရပ္ေန၊ သြား … ငါ မျဖဳတ္ခိုင္းေသးဘဲ လက္ျဖဳတ္မယ္ မႀကံနဲ႕၊ တိုင္မွာ ႀကိဳးနဲ႕တုပ္ထားမယ္။ သံုးနဲ႕ေလး မေပါင္းတတ္မခ်င္း ေဆာ႕ရလိမ္႕မယ္မထင္နဲ႕”

ဂဏန္းမေပါင္းတတ္သျဖင္႕ အခန္းေထာင္႕မွာ ေတြေ၀စြာ လက္ပုိက္၍ ရပ္ေနရေသာ ကေလးငယ္သည္ ေလးႏွစ္အရြယ္ျဖစ္ပါသည္။

မွတ္ခ်က္။ ။ မိခင္သည္ စာတတ္သည္ဟု သူ႕ကုိယ္သူေျပာလွ်င္ သင္ လက္ခံပါမည္လား။

တုတ္တစ္ေခ်ာင္း၏ အတၳဳပၸတၱိ(၂)

(Image from http://tykesontrikes.com)


ျဖစ္ရပ္(၂)

“ျဗန္း … ျဗန္း ….”

စားပြဲေပၚက ႀကိမ္လံုးက်သံေၾကာင္႕ သူငယ္တန္း(ခ)သည္ ရုတ္ခ်ည္း ၿငိမ္ဆိတ္သြား၏။ ငါးႏွစ္အရြယ္ကေလးငယ္တို႕သည္ မ်က္လံုးကေလးမ်ား ၀ိုင္းကာ ဆရာမကုိ ၾကည္႕ေနၾက၏။

“ဆူလွခ်ည္လား၊ ပါးစပ္ေတြ ပိတ္၊ စာအုပ္ေတြ ဖြင္႕၊ ဒါအိမ္မဟုတ္ဘူး။ ေက်ာင္း …. ေက်ာင္း”

မ်က္ႏွာတင္း၍ ေလသံမာေသာ ဆရာမသည္ ႀကိမ္လံုးကုိ စားပြဲေပၚသို႕ အသံျမည္ေအာင္ ပစ္တင္လိုက္သည္။

“ကဲ … အားလံုး (ဏ) ၾကီး တစ္မ်က္ႏွာေရးၾကရမယ္။ အခုအခ်ိန္အတြင္း ၿပီးေအာင္ေရးရမွာေနာ္။ ေနာက္ထပ္ တစ္မ်က္ႏွာကို အိမ္စာ လုပ္ခဲ႕ၾကရမယ္။ ၾကားၾကလား၊ ကိုင္း … ေရးၾကေတာ႕”

တစ္တန္းလံုး တိတ္ဆိတ္လ်က္ရွိသည္။ စာအုပ္ေတြေရွ႕မွာ ထားကာ ခံုေတြေပၚမွာ ကေလးငယ္မ်ား ၿငိမ္ၿငိမ္ေလးေတြထိုင္ေနၾကသည္။ လက္ကေလးေတြကလြဲ၍ သူတို႕ မလႈပ္ရွားႏိုင္ၾက။ မလႈပ္ရွား၀ံ႕ၾက။
ဒုတိယခံုတန္း အစြန္းမွ ေမမီစိုးသည္ သူႏွင္႕ေဘးခ်င္းယွဥ္လ်က္ တစ္ဖက္ခံုစြန္းမွ စည္သူေအာင္ “ဏ”ႀကီး အေရးမွားေနေၾကာင္းေတြ႕လိုက္ရ၏။ သူက စည္သူေအာင္ကုိ တိုးတိုးေလးေခၚလိုက္သည္။

“စည္သူေအာင္ … စည္သူေအာင္ … နင္ေရးတာမွားေနတယ္။ ကႀကီးျဖစ္ေနတယ္။”

စည္သူေအာင္ တစ္ခ်က္လွည္႕ၾကည္႕၏။ သူ႕မ်က္ႏွာမွာ စိတ္ရႈပ္ေထြးေနပံုရသည္။

“ေဟာဒီမွာ ဏႀကီးက ဒီလိုေရးရတာ”

ေမမီစိုးက သူ႕စာအုပ္ကုိ ေထာင္ျပလိုက္သည္။

“ေမမီစိုး”

ဆရာမ၏ အသံက မိုးခ်ဳန္းသလို ျမည္ဟည္းသြား၏။ ေမမီစိုး၏ လက္ထဲကစာအုပ္ လြတ္က်သြားေလသည္။

“ဘာျဖစ္လို႕ စကားေျပာရတာလဲ၊ ခုခ်က္ခ်င္း ခံုေပၚဒူးေထာက္စမ္း၊ ဒူးေထာက္ၿပီးေရး၊ ေနာက္တစ္ခါ လႈပ္၀ံ႕လႈပ္ၾကည္႕စမ္း၊ ႀကိမ္လံုးစာမိသြားမယ္”

ေမမီစိုးသည္ ခံုေပၚတြင္ ဒူးေထာက္လုိက္ရ၏။ သူ႕တစ္ကုိယ္လံုးတုန္ေနသည္။ ဒူးႏွစ္ဖက္ေအာက္မွာ ဇီးေစ႕လား ေက်ာက္ခဲငယ္ေလးလားမသိ၊ ဖိမိလ်က္သား ျဖစ္ေနသည္။ သို႕ေသာ္ သူေနရာ မေရြ႕ရဲ၊ မလႈပ္ရဲ သည္အတိုင္းေပ၍ စာေရးရ၏။ ၾကာေသာ္ ဖိမိထားသည္႕ေနရာက တစ္စတစ္စ နာက်င္၍လာသည္။ ေခြ်းေတြစို႕လာ၏။ အတန္းထဲမွာ သူတစ္ေယာက္တည္း ဒူးေထာက္ေနရသည္႕အျဖစ္။ ဒူးေအာက္က ျပင္းထန္လာသည္႕ ေ၀ဒနာ၊အရွက္ႏွင္႕ နာက်င္မႈ။ နာက်င္မႈႏွင္႕ အရွက္။ အရွက္ႏွင္႕ နာက်င္မႈ၊ အေၾကာက္၊ အေၾကာက္၊ အေၾကာက္။သည္းမခံႏိုင္ေတာ႕သည္၏ အဆံုး၌ ေမမီစိုး ငိုခ်လိုက္ေလသည္။

“ေအာင္မယ္ ဒူးေထာက္ခုိင္းတာေလးကုိ ငိုတယ္ေပါ႕။ အေတာ္အငို၀ါသနာပါတယ္နဲ႕တူတယ္၊ ထြက္ခဲ႕စမ္းေရွ႕ကို”

ႀကိမ္လံုးသံျဗန္းခနဲေအာက္၌ သူငယ္တန္း(ခ)သည္ တုန္လႈပ္သြားေလသည္။

ေမးခြန္း။ ။ အနာဂတ္တြင္ ႀကီးျပင္းလာမည္႕ ကေလးအတြက္ ၿငိမ္၀ပ္စြာ နားေထာင္ျခင္းသည္ တန္ဖိုးျဖစ္ပါသလား။ မိတ္ေဆြ၊ သူငယ္ခ်င္းမ်ားအား ရိုင္းပင္း ကူညီစိတ္ကုိ ပ်ိဳးေထာင္မေပးသင္႕ဘူးလား။

တုတ္တစ္ေခ်ာင္း၏ အတၳဳပၸတၱိ(၁)

ဆရာေမာင္သစ္ဆင္းေရးတဲ႕ “ေၾကာက္စိတ္ႏွင္႕ သင္႕ဘ၀ မ်က္ႏွာဖံုးေဆာင္းပါးမ်ား” ဆိုတဲ႕စာအုပ္ထဲက “တုတ္တစ္ေခ်ာင္း၏ အတၳဳပၸတၱိ” ဆိုတဲ႕ ေဆာင္းပါးကုိ ကြ်န္မ အလြန္ႏွစ္သက္လို႕ သူငယ္ခ်င္းေတြကုိ မွ်ေ၀ခ်င္ပါတယ္။





ျဖစ္ရပ္(၁)

ကေလးငယ္သည္ လြယ္အိတ္ကုိ ေ၀ွ႕ရမ္းလ်က္ အိမ္ရွိရာသို႕ အေျပးလာေန၏။ လမ္းတြင္ ေတြ႕သမွ် ေရအိုင္ငယ္၊ ရႊံ႕ကြက္ငယ္တို႕ကုိ လႊားခနဲ လႊားခနဲ ခုန္ေက်ာ္၍ လာသည္။ သူ႕မ်က္ႏွာမွာ အေပ်ာ္ျဖင္႕ ၀င္းပေန၏။ အိမ္သို႕ ျမန္ျမန္ သူျပန္ေရာက္ခ်င္လွၿပီ။ သူ႕ေအာင္ျမင္မႈကုိ မိဘႏွစ္ပါးအား ေျပာျပခ်င္လွၿပီ။ အားရ၀မ္းသာ ျဖစ္သြားၾကမည္႕ မိဘတို႕၏ ပီတိမ်က္ႏွာကုိ ျမင္ခ်င္လွၿပီ။ “ဒါမွ ငါ႕သား…… ကြ” ဟူေသာ အေဖ၏ ခ်ီးမြမ္းသံကုိ ၾကားခ်င္လွၿပီ။ ၿပံဳးရယ္လ်က္ရွိေသာ အေမ၏ အနမ္းေႏြးေႏြးကုိ ခံယူခ်င္လွၿပီ။ ကေလးငယ္သည္ ေျခလွမ္းမ်ားကို အရွိန္ပုိျမွင္႕လိုက္၏။
ေရွ႕မွာ အိမ္ကုိ ျမင္ေနရၿပီ။
အိမ္ေရွ႕တြင္ စိုက္ပ်ိဳးထားသည္႕ တစ္ေပခြဲခန္႕ ျမင္႕ေသာ ပုဏၰရိပ္ပင္တန္ုးကို သူ ခုန္ေက်ာ္လိုက္၏။ ခါတိုင္း ဘယ္လိုမွ မလြတ္ဘဲ သစ္ခက္သစ္ညြန္႕ တို႕ကုိေျခဖ်ားျဖင္႕ ခတ္မိၿမဲ ျဖစ္ေသာ္လည္း သည္ေန႕အဖို႕ လံုး၀ ကြ်တ္ကြ်တ္လြတ္လြတ္ ျဖစ္သြားသည္႕အခါ သူ အံ႕ၾသသြားေလသည္။ သို႕ရာတြင္ ၾကာၾကာ မအံ႕ၾသႏိုင္ဘဲ အိမ္ေပၚသို႕တဒုန္းဒုန္း ေျပးတက္သြားခဲ႕သည္။ ပါးစပ္ကလည္း “အေဖေရ …. အေမေရ” ဟု ေအာ္ေခၚလာခဲ႕၏။
အေဖသည္ ဧည္႕ခန္းထဲ႕က ပက္လက္ကုလားထိုင္မွာ ထိုင္ေနသည္။ ဆူညံစြာ ေျပးတက္လာသည္႕ သားျဖစ္သူကို မ်က္ေမွာင္ကုတ္၍ ၾကည္႕ေန၏။ ကေလးငယ္သည္ ဖခင္ကုိ ျမင္ေသာအခါ အေျပးကေလး ခ်ဥ္းကပ္သြားေလသည္။
“အေဖ … ကြ်န္ေတာ္ေလ စာေမးပြဲေအာင္တယ္ဗ်၊ သိလား”
“ဟင္ … ဟုတ္လား၊ တယ္ေတာ္ပါလား … လာစမ္းပါဦးကြ”
အနီးသို႕ေရာက္သည္ႏွင္႕ အေဖ၏ လက္တစ္ဖက္ ေျမာက္တက္သြားသည္ကို ရိပ္ခနဲ႕ ျမင္လိုက္ရ၏။ မေရွးမေႏွာင္းပင္ ျဖန္းခနဲ႕ အသံႏွင္႕အတူ သူ႕နားရင္းမွာ ပူခနဲ႕ ခံစားလိုက္ရၿပီး မ်က္စိထဲမွာ ၀င္းခနဲ ျဖစ္သြား၏။ ကေလးငယ္၏ ဦးေခါင္းသည္ ေရွ႕သို႕ စိုက္ခနဲ႕က်သြားေလသည္။
မယံုႏိုင္စြာ၊ ထို႕ေနာက္ ထိတ္လန္႕စြာ ေမာ႕ၾကည္႕မိေသာအခါ အေဖ၏ အနီေရာင္မ်က္ႏွာကို ျမင္လိုက္ရသည္။
“ေအာင္ရံုနဲ႕ ဘာလုပ္ရမွာလဲ”
ကေလးငယ္သည္ ပါးစပ္ အေစာင္းသား၊ မ်က္လံုးအျပဴးသားႏွင္႕ ေမာ႕ၾကည္႕ေန၏။ ႏႈတ္ခမ္းမ်ား တုန္လႈပ္စျပဳလာသည္။
“ေဟ႕ေကာင္ ငါေမးေနတယ္ေလ၊ ေအာင္ရံုနဲ႕ မင္းဘာလုပ္မွာလဲ”
ကေလးဆီမွ ေျဖသံအစား ရိႈက္သံတစ္ခ်က္ ထြက္လာ၏။ အေဖသည္ ဗီရိုေပၚက ႀကိမ္လံုးကိုဆြဲယူလိုက္သည္။
“ေမးမေနပါနဲ႕ရွင္၊ ဒီေလာက္ အေဆာ႕မက္ေနမွေတာ႕ ထိပ္ဆင္႕ ဘယ္ခ်ိတ္ပါ႕မလဲ၊ ေျပာစမ္း … ပထမက ဘယ္သူရသလဲ၊ ေမမီစိုး မဟုတ္လား”
အိမ္ခန္းထဲမ ွထြက္လာေသာ မိခင္ျဖစ္သူ၏ အသံျဖစ္သည္။ မ်က္ရည္ေပါက္ေပါက ္က်ေနၿပီျဖစ္ေသာ ကေလးငယ္က ေခါင္းညိိတ္လိုက္သည္႕အခါ အေမက တစ္ခ်က္မဲ႕လိုက္၏။
“ဟင္း .. သူ႕အေမနဲ႕ ေစ်းထဲေတြ႕ရင္ တမင္ စကားစပ္ၿပီး ၾကြားဦးမွာ၊ သူမ်ားၾကြားတာ ခံရဦးမယ္။ ေတာက္ …”
“ကိုင္း … လာခဲ႕စမ္း၊ ဟို္ဘက္လွည္႕”
တင္းပါးေပၚသို႕ က်ေရာက္လာေတာ႕မည္႕ ႀကိမ္လံုးကို အသက္ေအာင္႕ ငံ႕လင္႕ေနသည္႕ ကေလးငယ္၏ မ်က္လံုးမ်ားမွာ အေရာင္မဲ႕ မ်က္လံုးေသမ်ား ျဖစ္ေနေလသည္။

ေမးခြန္း။ ။ ကေလးမွာ မိမိကုိယ္ကိုယ္ ယံုၾကည္စိတ္၊ မိမိကုိယ္ကုိ တန္ဖိုးထားစိတ္ နည္းပါးသြားၿပီး ညံ႕သည္ထက္ ည႕ံလာလွ်င္ ကေလးေၾကာင္႕ပါလား … မိဘေၾကာင္႕ပါလား …..

လက္ထဲမွဖန္ခြက္ကုိလႊတ္ခ်လိုက္ပါ

လူတိုင္း လူတိုင္းမွာ ကုိုယ္႕ပတ္၀န္းက်င္၊ ကုိယ္႕အလုပ္နဲ႕ ပတ္သတ္လို႕ စိတ္ဖိစီးမႈ႕ေတြ အနည္းႏွင္႕အမ်ားရွိတတ္ၾကပါတယ္။ အဲ႕ဒီစိတ္ဖိစီးမႈ႕ေတြကုိ မေျဖေလ်ာ႕တတ္ရင္ စိတ္က်န္းမာေရးေရာ၊ ရုပ္က်န္းမာေရးပါထိခိုက္ႏိုင္သလို ကုိယ္႕ရဲ႕လုပ္ေဆာင္ႏိုင္တဲ႕စြမ္းရည္ေတြလဲ ေလ်ာ႕က်သြားတတ္ပါတယ္။ အဲ႕လုိမထိခိုက္ေအာင္၊ စိတ္သက္သာေအာင္ဘယ္လိုေနရမယ္ဆိုတာကုိေရးထားတဲ႕ ဇာတ္လမ္းေလးတစ္ပုဒ္ကြ်န္မဖတ္ခဲ႕ဖူးပါတယ္။ ဒီဇာတ္လမ္းေလးကုိ သိတဲ႕သူေတြလဲရွိႏုိင္သလို၊ မသိတဲ႕သူေတြလဲရွိႏုိင္ပါတယ္။ ဘယ္လုိပဲျဖစ္ျဖစ္ သူငယ္ခ်င္းေတြျပန္ဖတ္ျဖစ္လို႕ စိတ္အနည္းငယ္သက္သာေအာင္ လုပ္ႏိုင္တယ္ဆိုရင္ပဲ ကြ်န္မေက်နပ္ပါတယ္။ ဒီီဇာတ္လမ္းေလးကုိ သင္႕သလိုဘာသာျပန္ၿပီး သူငယ္ခ်င္းေတြကုိ မွ်ေ၀ပါရေစရွင္။

ဇာတ္လမ္းေလးကေတာ႕ ဒီလိုပါ ……

ပေရာ္ဖက္ဆာတစ္ေယာက္ဟာ ေရအနည္းငယ္ထည္႕ထားတဲ႕ ဖန္ခြက္ေလးကုိ ကုိင္ၿပီး သူ႕အတန္းကုိ စတင္ဖုိ႕၀င္လာပါတယ္ .... ေနာက္ေတာ႕သူဟာ ေက်ာင္းသားေတြအားလံုးျမင္သာေလာက္ေအာင္ ဖန္ခြက္ေလးကို ကုိင္ေျမွာက္ၿပီး
“ ဒီဖန္ခြက္ဘယ္ေလာက္ေလးမယ္ထင္သလဲ” လို႕ေက်ာင္းသားေတြကို ေမးလိုက္ပါတယ္။

“၅၀ ဂရမ္” “၁၀၀ ဂရမ္” “၁၂၅ ဂရမ္” စသျဖင္႕ေက်ာင္းသားေတြက ေျဖဆိုၾကပါတယ္။

ဒီအခါမွာ ပေရာ္ဖက္ဆာက “ဆရာခ်ိန္မၾကည္႕ပဲနဲ႕ ဒီဖန္ခြက္ဘယ္ေလာက္ေလးသလဲ အတိအက်မသိပါဘူး” တဲ႕
“ဒါေပမယ္႕ ဒီဖန္ခြက္ေလးကုိ ဒီလိုကိုင္ေျမွာက္ၿပီး မိနစ္အနည္းငယ္ေနရင္ ဘာျဖစ္မလဲလို႕ ေမးခ်င္တာပါ” လို႕ဆိုသတဲ႕။

ဒီေတာ႕ ေက်ာင္းသားေတြက “ဘာမွမျဖစ္ပါဘူး” လို႕ျပန္ေျဖၾကပါတယ္။

ပေရာဖက္ဆာက “ေကာင္းပါၿပီ ဒီလိုဆိုရင္ တစ္နာရီေလာက္ၾကာေအာင္ ဒီလိုဆက္ကုိင္ထားမယ္ဆိုရင္ေရာ” လို႕ေမးျပန္သတဲ႕။

ဒီတခါမွာ ေက်ာင္းသားတစ္ေယာက္က “ဆရာ႕ လက္ေမာင္းေတြေညာင္းလာမွာေပါ႕” လို႕ေျဖလိုက္ပါတယ္။

“တပည္႕ေျပာတာမွန္ပါတယ္ ။ တကယ္လို႕ ဒီဖန္ခြက္ကုိ တေနကုန္သာ ကုိင္ေျမွာက္ထားမယ္ဆိုရင္ေရာ” လို႕ထပ္ေမးျပန္ေရာ …

ဒီတခါမွာလည္းေက်ာင္းသားတစ္ေယာက္က “ဆရာ႕လက္ေမာင္းေၾကာေတြဆိုင္းလာသလိုျဖစ္လာမယ္၊ ၾကြက္သားေတြလဲနာလာမယ္၊ ေလေတာင္ျဖတ္သလိုျဖစ္သြားႏိုင္တယ္ …ေဆးရံုေတာ႕သြားရမွာေသခ်ာသေလာက္ပဲ” လို႕ေျဖလိုက္ပါတယ္။

ဒီအခါပေရာ္ဖက္ဆာက “မင္းေျဖတာ သိပ္ေကာင္းတဲ႕အေျဖပါ။ ဆရာတို႕ ဒီလိုတေနကုန္ဖန္ခြက္ကိုကုိင္ေျမွာက္ထားတဲ႕အခ်ိန္မွာ ဖန္ခြက္ရဲ႕အေလးခ်ိန္ကေျပာင္းလဲသြားသလား” လို႕ထပ္ေမးလိုက္ျပန္ပါတယ္။

ေက်ာင္းသားအားလံုးက “ေျပာင္းလဲမသြားပါဘူး” လို႕ေျဖလိုက္ၾကပါတယ္။

ဒီေတာ႕ ပေရာ္ဖက္ဆာက “ ဒါဆို ဘာလို႕ လက္ေမာင္းေတြေအာင္႕လာၿပီး ၾကြက္သားေတြနာလာရသလဲ” တဲ႕ ….

ၿပီးေတာ႕ ထပ္ေမးျပန္ပါတယ္ “ဒီနာက်င္မႈ႕က လြတ္ေျမာက္ေအာင္ ငါတို႕ေတြဘာလုပ္သင္႕သလဲ” တဲ႕။

ေက်ာင္းသားတစ္ေယာက္က “ဖန္ခြက္ကုိလႊတ္ခ်လိုက္ပါ” တဲ႕။

ဒီအခါ ပေရာ္ဖက္ဆာက “အတိအက်ပါပဲ” လို႕ေျပာၿပီးဆက္ေျပာပါတယ္။

“ဘ၀ရဲ႕ ျပႆနာေတြဒီလိုပါပဲ။ မင္းတို႕ရဲ႕ေခါင္းထဲခဏေလးသာ ထည္႕ထားမယ္ဆိုရင္ သိပ္ျပႆနာ မရွိပါဘူး။ တကယ္လို႕ ခပ္ၾကာၾကာေလးေတြးမယ္ဆိုရင္ေတာ႕ စၿပီးေတာ႕ နာက်င္လာပါၿပီ။ ဒီထက္ပုိၿပီး ၾကာၾကာေလး ဆက္ေတြးေတာ႕မယ္ဆိုရင္ ေလျဖတ္ခ်င္သလိုလိုျဖစ္လာပါလိမ္႕မယ္။ မင္းတို႕ဘာဆို ဘာမွထပ္မလုပ္ႏုိင္ေတာ႕ပါဘူး။”

“မင္းတို႕ဘ၀မွာအေရးႀကီးတဲ႕ ျပႆနာေတြ၊ စိန္ေခၚမႈ႕ေတြနဲ႕ပတ္သတ္ၿပီး စဥ္းစားဖို႕အေရးႀကီးပါတယ္။ ဒါေပမယ္႕ မင္းတို႕ေတြေန႕တိုင္း မအိပ္ခင္အခ်ိန္ေရာက္ရင္ အားလံုးကုိ လႊတ္ခ်လိုက္ဖို႕က ပိုအေရးႀကီးပါတယ္”
“ဒီလိုလုပ္မယ္ဆိုရင္ မင္းတို႕ရဲ႕ စိတ္ဖိစီးမႈ႕ေတြသက္သာမယ္။”
“မနက္မိုးလင္းလို႕ အိပ္ယာႏုိးတဲ႕အခ်ိန္မွာ ၾကည္လင္၊ လန္းဆန္းေနမယ္။ ေနာက္ထပ္ႀကံဳလာမယ္႕ စိန္ေခၚမႈ႕အသစ္ေတြကို ေကာင္းေကာင္းကုိင္တြယ္ေျဖရွင္းႏိုင္ပါလိမ္႕မယ္” တဲ႕။

သူငယ္ခ်င္းတို႕ေရ ဒီေန႕အလုပ္ကျပန္ခ်ိန္ေရာက္လာခဲ႕ရင္ ဖန္ခြက္ေလးကုိ လႊတ္ခ်ဖို႕ မေမ႕ၾကနဲ႕ေနာ္ ။

ေဒါသနည္းေအာင္ေနနည္း အပိုင္း(၃)

• အေရးမၾကီးတဲ့ ကိစၥေတြနဲ႕ ပတ္သက္ၿပီး ညင္းတာခံုတာကို မလုပ္ပါနဲ႔။ ဘာမွမဟုတ္တာကို ညင္းခံုၾကရင္း ရန္ျဖစ္ရတာ စိတ္ဆင္းရဲရတာေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္အေရးၾကီးတဲ့ အလုပ္ေတြကို လုပ္ေနတဲ့သူဟာ အေရးမၾကီးတာေတြကို ကိုသိတိုင္းလည္း မေျပာသင့္ဘူး။ ေမးတိုင္းလည္းမေျဖသင့္ဘူး။

• အေရးမၾကီးတဲ့ကိစၥမွာ သူမ်ားမွားေနလည္း သူ႕အမွားကို သူသိလာေအာင္ ေစာင့္သင့္တယ္။ ကိုယ္မွန္တိုင္ ၀င္ေျပာၿပီး အႏိုင္မယူသင့္ဘူး။ ႏိုင္လို႕ရတိုင္းႏိုင္ခ်င္တာဟာ မရင့္က်က္တဲ့ စိတ္ထားျဖစ္တယ္။ စိတ္ခ်မ္းသာခ်င္ရင္ ရင့္က်က္တဲ့စိတ္ထား၊ သေဘာထားၾကီးတဲ့စိတ္ထားမ်ိဳးကိုေမြးယူရမယ္။

• ဘယ္အလုပါမ်ိဳးျဖစ္ျဖစ္ အဆင္မေျပမႈရွိပါတယ္၊ အခက္အခဲရွိပါတယ္။ ဆရာ၀န္အလုပ္ခက္သလို၊ ေက်ာင္းဆရာအလုပ္လည္းခက္ပါတယ္။ ေစ်းေရာင္းတဲ့အလုပ္ခက္သလို ကားေမာင္းတဲ့အလုပ္လည္း ခက္ပါ တယ္။ ကားေမာင္းတဲ့အလုပ္က စိတ္ရွည္ဖို႕ ေတာ္ေတာ္လိုပါတယ္။ ဆရာ၀န္အလုပ္လည္းစိတ္ရွည္ဖို႔လိုပါတယ္။ လူနာရဲ႕ အသက္ကို လုေနရတဲ့အခါမ်ိဳးမွာ ေသးမင္းနဲ႕ရင္ဆိုင္တိုက္ပြဲလိုျဖစ္ေနတဲ့အခါမွာ ေတာ္ေတာ္ပင္ပန္းပါတယ္။ လူနာက အားကိုး တၾကီးနဲ႔ၾကည့္တဲ့ မ်က္လံုရဲ႕အဓိပၸါယ္ဟာ ဆရာ၀န္ေတြရဲ႕ စိတ္မွာ ျပင္းထန္တဲ့ ကရုဏာကို ျဖစ္ေစတယ္။ ေက်ာင္းဆရာ၊ ဆရာမေတြကလည္း စိတ္ရွည္ဖို႔လိုပါတယ္။ စာေမးပြဲက်တဲ့ေက်ာင္းသားရဲ႕ စိတ္မွာ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ယံုၾကည္မႈမရွိေတာ့သလိုျဖစ္သြားတာဟာ ေတာ္ေတာ္ သနားစရာေကာင္းပါတယ္။ ကိုယ့္တပည့္ေလးေအာင္ပါ့မလားဆိုၿပီး ဆရာေတြ ဆရာမေတြ ေသာကျဖစ္ရတယ္။ မိဘေတြ ဆင္းဆင္းရဲရဲနဲ႕ သားသမီးကို ပညာတတ္ေစခ်င္လို႕ ေက်ာင္းထားတယ္။ စားေမးပြဲက်ရင္ ဆက္ထားဖို႕မလြယ္ေတာ့ဘူး။

• လူမ်ားမ်ားနဲ႕ ဆက္ဆံရတဲ့အလုပ္ေတြက ဆက္ဆံေရးအခက္အခဲ အၿမဲရွိပါတယ္။ လူတိုင္းကိုစိတ္ေက်နပ္ေအာင္ဘယ္သူမွ လုပ္မေပး ႏိုင္ဘူး။ မေက်နပ္တဲ့သူက အျပစ္တင္မယ္၊ မေကာင္းေျပာမယ္။ အဲဒီအခါ စိတ္တိုမယ္၊ ေဒါသျဖစ္မယ္၊ စိတ္ဓါတ္က်မယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကိုယ့္အလုပ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ျဖစ္ႏိုင္တဲ့အခက္အခဲေတြကို ၾကိဳတင္ၿပီး ေတြးထားၿပီးေတာ့ ဒီအခက္အခဲမ်ိဳးကေတာ့ ေတြ႕ရမွာေသခ်ာတယ္၊ ဒီလိုအေျပာမ်ိဳးေတာ့ ခံရမွာေသခ်ာတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ အခက္အခဲနဲ႔ေတြ႕ရတဲ့အခါ၊ အေျပာခံရတဲ့အခါ စိတ္မပ်က္ဘူး၊ စိတ္မညစ္ဘူ။ စိတ္ရွည္ရွည္ထားမယ္လို႔မၾကာခဏ ႏွလံုးသြင္းပါ။
လူေတြေပၚမွာ တတ္ႏိုင္သေလာက္ စိတ္ရွည္ရွည္ထားပါ။ သူတို႔ကိုနားလည္ဖို႔ၾကိဳးစားပါ။ ေဒါသအေလ်ာက္ နာသြားေအာင္ မေျပာပါနဲ႔၊ ကိုယ့္ေစတနာက မွားေနရင္ ကိုယ့္ေစတနာက ကိုယ့္ကိုအက်ိဳးေပးမွာပါပဲ။ ျပႆနာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ ဆက္ဆံေရးအဆင္မေျပလို႔ ျဖစ္ရတာပါ။ တစ္ေယာက္ ေျပာခ်င္တာကို တစ္ေယာက္ဆံုးေအာင္ နားမေထာင္ရင္ တစ္ေယာက္ကို တစ္ေယာက္ နားလည္မွာမဟုတ္ဘူး။ တစ္ေယာက္ စကားကို တစ္ေယာက္ အဓိပၸါယ္္မွန္ေအာင္ မေကာက္ႏိုင္ရင္ အထင္လြဲတာေတြ ျဖစ္လာမယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဆက္ဆံေရး အဆင္ေျပခ်င္ရင္ တဖက္သား ေျပာခ်င္ေနတာကို ဂရုတစိုက္ နားေထာင္ပါ။ သူ႕စိတ္ထဲမွာ ေျပာခ်င္ေနတာကို ေျပာခြင့္ေပးပါ။ အထူးသျဖင့္ အေရးၾကီးတဲ့ ကိစၥေျပာမယ္ဆိုရင္ အထင္လြဲတာမျဖစ္ဖို႕ ပိုၿပီးအေရးၾကီးတယ္။ သူေျပာခ်င္ေနတာကို ျပည့္ျပည့္စံုစံု ေျပာႏိုင္ေအာင္ သူ႕ကို ေမးခြန္းေတြေမးၿပီး ရွင္းခိုင္းပါ။ သူ႕အခက္အခဲကို ကိုယ္က ကိုခ်င္စာပါတယ္ ဆိုတာကို သူသိေအာင္ေျပာပါ။ တစ္ေယာက္ရဲ႕ အခက္အခဲကို တစ္ေယာက္ကူညီၿပီးေနသြားရတာ ေက်နပ္စရာ သိပ္ေကာင္းပါတယ္။ တစ္ေယာက္နဲ႔ တစ္ေယာက္ တစ္ကယ္ နားလည္မႈရသြားရင္ စိတ္သက္သာမႈရတယ္။ ကိုယ့္ဘ၀မွာ အေရးပါတဲ့သူရဲ႕ အထင္လြဲမႈကို ခံရတာ စိတ္ဆင္းရဲစရာ သိပ္ေကာင္းတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တစ္ေယာက္နဲ႕တစ္ေယာက္ အထင္လြဲေနရင္ ေလးေလးစားစားေဆြးေႏြးပါ။

ေဒါသနည္းေအာင္ေနနည္း အပိုင္း(၂)

• အနံ႔အသက္ဆိုးေတြ၊ မီးခိုးေတြ၊ ဆူညံသံေတြ မရွိေအာင္ လုပ္ႏိုင္ရင္ေကာင္းတယ္။ မရွိေအာင္မတတ္ႏိုင္ရင္ေတာ့ နဲႏိုင္သမွ် နဲေအာင္ လုပ္ပါ။

• ကိုယ္ကေအာင္ျမင္ေလေလ ကိုယ့္ကိုေတြ႕ခ်င္တဲ့သူ၊ ကိုယ့္ဆီက အကူအညီေတာင္းခ်င္သူေတြ မ်ားလာေလျဖစ္တတ္တာ သဘာ၀ပဲ။ တစ္ခါတစ္ေလ ကိုယ္မအားတုန္း အလုပ္မ်ားေနတုန္း သူတို႕ကေတြ႕ခ်င္ အကူအညီေတာင္းခ်င္ေနလို႕ မရမက လုပ္လာရင္လည္း စိတ္အေႏွာက္အယွက္ျဖစ္ရတယ္။

• စိတ္ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းေနခ်င္ရင္ သူမ်ားအေၾကာင္းကို တတ္ႏိုင္ သေလာက္ မေျပာပဲေနတာေကာင္းတယ္။ အထူးသျဖင့္ သူမ်ား မေကာင္းေၾကာင္းကို မေျပာပဲေနတာေကာင္းတယ္။ ပုဂၢိဳလ္ေရး ပုတ္ခတ္ၿပီး ေျပာတာမ်ိဳးကို အထူးေရွာင္သင့္တယ္။ ကိုယ္ကသူမ်ား မေကာင္းေၾကာင္းကိုေျပာရင္ ကိုယ့္မေကာင္းေၾကာင္း ကိုလည္း သူမ်ားက ေျပာမွာေသခ်ာတယ္။ အဲဒါနဲ႕ပဲ ကိုယ့္စိတ္ၾကည္လင္မႈ ပ်က္ရတယ္။ ကိုယ့္အေၾကာင္းကို သူမ်ားကမေကာင္းေျပာရင္ေတာင္မွ သူေျပာတာမဟုတ္ေၾကာင္းကိုပဲ ေအးေအးေဆးေဆးေျပာၿပီး သူ႕မေကာင္း ေၾကာင္းကိုေတာ့ ဟုတ္ေနရင္ေတာင္မွ မေျပာပဲထား လိုက္တာက ပိုေကာင္းတယ္။ ကိုယ္ကသေဘာထားၾကီးၾကီး ထားဖို႔လိုတယ္ ။

• စိတ္အေႏွာက္အယွက္ျဖစ္ရတာ နဲခ်င္ရင္ မလိုအပ္ပဲနဲ႕ လူမ်ား မ်ားနဲ႕မေရာပါနဲ႕။ အလုပ္မ်ားတဲ့သူဟာ တစ္ေန႕ တစ္ေန႔ လူေတြနဲ႕စကားေျပာရတာ နဲမွာမဟုတ္ဘူး။ အခက္အခဲရွိလို႔ေျပာ ခ်င္ရင္၊ တိုင္ပင္ခ်င္ရင္ တကယ္ေကာင္းတဲ့ အၾကံဥာဏ္မ်ိဳး ေပးႏိုင္မဲ့သူကိုပဲေျပာပါ။ မဆိုင္တဲ့သူေတြကိုမေျပာပါနဲ႔။ စိတ္ပ်က္ စရာကို ေျပာတတ္တဲ့သူေတြကို ဘယ္ေတာ့မွ မေျပာပါနဲ႔။ စိတ္ပ်က္စရာကိုေျပာတတ္တဲ့သူကိုေျပာရင္ ကိုယ္ပါစိတ္ဓါတ္က်မယ္။ စိုးရိမ္စိတ္ေတြမ်ားလာမယ္။ စိတ္ပင္ပန္းမယ္။ ကိုယ္လုပ္မဲ့ အလုပ္မ်ိဳးကို လုပ္ေနတဲ့သူ၊ အေတြ႕အၾကံဳမ်ားတဲ့သူမွသာ ကိုယ့္အခက္အခဲကိုနာလည္မယ္။ ဒါေၾကာင့္ဘယ္သူနဲ႕ တိုင္ပင္တယ္ ဆိုတာကို ေသေသခ်ာခ်ာစဥ္းစားပါ။

• ေအးေအးေဆးေဆး ေျပာတတ္ေအာင္ ေလ့က်င့္ပါ။ ေအးေအး ေဆးေဆးလုပ္တတ္ေအာင္ေလ့က်င့္ပါ။ အလ်င္လိုတဲ့အက်င့္ဟာ စိတ္ပင္ပန္းေစတယ္။ အလ်င္လိုေနရင္ စိတ္မရွည္ဘူး။ အလ်င္လိုေန တဲ့သူဟာ စိတ္တိုဖို႕ပိုမ်ားတယ္။ မွားလို႕ျပန္လုပ္ရရင္ အခ်ိန္ပိုကုန္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ``အရင္လိုရင္ အရေႏွးတယ္´´ လို႕ေျပာတာ။ စိတ္ရွည္ရွည္နဲ႕ ေသေသခ်ာခ်ာ တိတိက်က် လုပ္တတ္တဲ့အေလ့အက်င့္ဟာ ေရရွည္မွာ စိတ္ေအးခ်မ္းမႈကိုေပး တယ္ ။

• လတ္တေလာအဆင္ေျပေအာင္လြယ္လြယ္နဲ႕ကတိမေပးလိုက္ပါနဲ႔။ ကိုယ့္ကိုသေဘာက်ေအာင္ဘာေတြေပးမယ္၊ ဘာေတြလုပ္ေပးမယ္၊ ဘယ္လိုအခြင့္အေရးေတြေပးမယ္ ဆိုတာမ်ိဳးကို မစားရ၀ခမန္း မေျပာပါနဲ႔။ ကိုယ္ကို အင္မတန္သေဘာေကာင္း တယ္လို႔ျမင္ေစခ်င္လို႔ ခ်က္ခ်င္း၀မ္းသာသြားေအာင္မေျပာပါနဲ႔။ ေျပာတုန္းမွာ လြယ္လြယ္နဲ႔ ေျပာၿပီး တကယ္လုပ္တဲ့အခါ ကိုယ္မတတ္ႏိုင္ရင္ မူလက ကိုယ့္ ေစတနာမွန္ေပမယ့္လည္း ကိုယ့္ေစတနာကို တဖက္ကယံုမွာ မဟုတ္ဘူး။ အေျပာနဲ႕ အလုပ္မညီတာေတြမ်ားလာတဲ့အခါ ကိုယ့္စကားကို ၾကာေတာ့ ဘယ္သူမွ ယံုေတာ့မွာမဟုတ္ေတာ့ဘူး။ တကယ္ေပးႏိုင္မွ၊ တကယ္လုပ္ေပးႏိုင္မွပဲ ေျပာပါ။ ေပးႏိုင္ တာထက္ နည္းနည္းေလွ်ာ့ေျပာတာေကာင္းတယ္။

ေဒါသနည္းေအာင္ေနနည္း အပုိင္း(၁)

ဆရာေတာ္ဦးေဇာတိက၏ မွတ္သားဖြယ္ရာ ေဒါသနည္းေအာင္ေနနည္း တရားေတာ္အားေ၀ငွလိုက္ပါသည္။

လူတိုင္းစိတ္ပင္ပန္းရတာ သက္သာေအာင္ အေကာင္းဆံုး လုပ္နည္းက တတ္ႏိုင္သေလာက္ၾကိဳတင္ကာကြယ္တဲ့ နည္းပါပဲ။

• သြားစရာရွိရင္ လိုက္မယ့္သူေတြကို ၾကိဳၾကိဳတင္တင္ ေၿပာထားပါ၊ ကပ္ျပီးမွေျပာရင္ျပင္ဆင္ခ်ိန္မေလာက္လို႕ေစာင့္ေနတဲ့အခါမွာ စိတ္တို တတ္တယ္။

• သံုးေနက်ပစၥည္းကို ၾကိဳၾကိဳတင္တင္၀ယ္ထားပါ၊ သံုးခ်င္တဲ့အခ်ိန္က်မွ ကုန္ေနလို႕ စိတ္တိုတာမျဖစ္ေအာင္ေနာ္။

• ကတိအေကၽြးေတြဟာ စိတ္ကို ပင္ပန္းေစတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ ကတိကို လြယ္လြယ္နဲ႕မေပးပါနဲ႔။ ကတိေပးျပီးမွမတည္ႏိုင္တဲ့အခါစိတ္္ ဆင္းရဲ ရတယ္၊ စိတ္တိုရတယ္၊ ကတိမတည္တဲ့သူလို႔အေျပာခံရတဲ့အခါ ရွက္တယ္၊ ေဒါသၿဖစ္တယ္။

• မတတ္ႏိုင္ေလာက္ေအာင္ ျမင့္လြန္းေနတာမ်ိဳးကို မမွန္းပါနဲ႕။ ကိုယ့္ရည္မွန္းခ်က္ဟာ ကိုယ့္အေျခအေနနဲ႔ ကိုက္ညီဖို႕လိုတယ္။ ကိုယ့္ ရည္မွန္းခ်က္ကို နဲနဲခ်င္း ေျဖးေျဖးျမွင့္ပါ ။

• ကိုယ့္အတြက္ အေရးၾကီးတဲ့ ကိစၥကိုလုပ္ဖို႕ အခ်ိန္လံုေလာက္ ေအာင္စီစဥ္ထားပါ။ အေရးမၾကီးတာေတြကို အရင္လုပ္ၿပီး ပင္ပန္းသြားတဲ့အခါက်မွ အေရးၾကီးတာကိုလုပ္ရင္ ပိုၿပီးစိတ္ပင္ပန္း တယ္။ ဒါေၾကာင့္ အေရးၾကီးတာကို အရင္လုပ္ပါ။ အေရးၾကီးတာကို အရင္လုပ္ၿပီးရင္ စိတ္ေပါ့ပါးသြားလို႕ သိပ္အေရးမၾကီးတာကိုလုပ္ဖို႕ အားတက္လာမယ္ ။

• စနစ္တက်လုပ္တတ္တဲ့အက်င့္ကို ေလ့က်င့္ထားပါ။ စနစ္ရွိရင္ အခ်ိန္ကုန္သက္သာတယ္္၊ အမွားနည္းတယ္၊ စိတ္ပင္ပန္း လူပင္ပန္း ရတာလဲနည္းတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ စိတ္တိုရတာ ေဒါသၿဖစ္ရတာပါ နဲသြားတယ္။ ပံုမွန္အခ်ိန္ဇယားနဲ႔ လုပ္လို႔ျဖစ္တာမ်ိဳးကို သူ႕အခ်ိန္က် ရင္လုပ္ျဖစ္ေအာင္ အက်င့္လုပ္ထားတာေကာင္းတယ္။ အခုလုပ္ ရမလား၊ ေနာက္မွလုပ္ရမလားလို႔ ေတြးမေနရေတာ့ဘူး။ အဲဒါကိုက အခ်ိန္ကုန္သက္သာသလို စိတ္ပင္ပန္းတာလဲ သက္သာပါတယ္။

• ကိုေနရတဲ့ေနရာ၊ ကိုယ္အလုပ္ လုပ္တဲ့ေနရာကို တတ္ႏိုင္သေလာက္ သန္႔ရွင္းသပ္ရပ္ေအာင္ လွပေအာင္ၿပဳျပင္ပါ။ ရႈပ္ေထြး၊ ညစ္ပတ္၊ နံေစာ္ ေနတဲ့ေနရာမ်ိဳးမွာ အလုပ္လုပ္ရရင္ စိတ္ၾကည္လင္မွာ မဟုတ္ဘူး။

• စိတ္ၾကည္လင္ေစမႈကို ဖ်က္စီးတတ္တဲ့ အရာမ်ိဳးေတြကို ကိုယ္ျမင္ႏိုင္ တဲ့ေနရာမွာမရွိပါေစနဲ႔။ နံရံေပၚမွာ၊ စာအုပ္စင္ေပၚမွာ၊ အလုပ္စားပြဲ ေပၚမွာ စိတ္ကိုအေႏွာက္အယွက္ေပးႏိုင္တဲ့အရာေတြကို မရွိပါေစနဲ႕။ စိတ္တိုစရာကိစၥ၊ စိတ္ညစ္စရာကိစၥ၊ အေဟာင္းကိုအသစ္ျဖစ္ေအာင္ လုပ္မဲ့ ပစၥည္းမ်ိဳးကို ျမင္ႏိုင္တဲ့ေနရာမွာ မထားတာေကာင္းတယ္။ ၾကည့္လိုက္တာနဲ႔ စိတ္ကိုၾကည္လင္ေအးခ်မ္းသြားေစႏိုင္တဲ့ ရႈခင္း ဓါတ္ပံုမ်ိဳးကို ျမင္သာတဲ့ေနရာမွာ ထားပါ။ ေရခဲေတာင္ ဓါတ္ပံုမ်ိဳး၊ ေရကန္ၾကီးၾကီး ဓါတ္ပံုမ်ိဳးကို ၾကည့္ၿပီး အဲဒိေနရာမ်ိဳးမွာ ကိုယ္ေရာက္ ေနတယ္လို႕ မွန္းၾကည့္ပါ။ ကိုျမင္သမွ် ၾကားသမွ်အရာေတြဟာ ကိုယ့္စိတ္ကို လႊမ္းမိုးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ မျမင္ရရင္ေကာင္းတဲ့ အရာေတြကို ေ၀းေ၀းပို႕ထားပါ၊ ေ၀းေလးေကာင္းေလပဲ။ ပစၥည္းေတြက ကိုယ့္စိတ္ကို ေခ်ာက္ခ်ားေစႏိုင္တယ္။ ဘာပစၥည္းမွမရွိရင္ ဘာအေႏွာက္အယွက္မွ မရွိဘူး။